గుండె సమస్యలు - ఆయుర్వేదం

గుండెకు సంబంధించిన సమస్యలకు స్టెంట్స్ వేయడం, గుండె రక్త

నాశాలకు సంబంధించిన పెద్దాపరేషన్లు చేస్తుంటారు కదా. మరి

ఆయుర్వేదంలో ఆ సమస్యలకు నివారణ మార్గాలు, చికిత్స,

ఔషధాలు ఉన్నాయా? దయచేసి తెలియజేయండి.

- వి. పట్టాభిరామ్, విజయనగరం

గుండె ఒక రకమైన ప్రత్యేక కండరం. జీవితాంతం లయ

బద్ధంగా స్పందించే ప్రకృతి నిర్మిత యంత్రం. దీని సామర్థ్యం జీవి

తాంతం సాగిపోవాలంటే ఐదు అంశాలు అత్యంత ప్రధానమైనవి.

1.దీని నిర్మాణంలో పుట్టుకతో వచ్చే లోపాలు ఉండకూడదు. 2.

దీనికి లభించే ప్రత్యేకమైన విద్యుత్ సరఫరాలో తేడాలు రాకూ

డదు. 3. ఈ కండరానికి 'కొరనరీ ధమనుల ద్వారా రక్తప్రసరణ

జరుగుతుంది. ఈ రక్తప్రసరణలో అవరోధాలు ఏర్పడకూడదు. 4.

కొన్ని సూక్ష్మక్రిములు గుండె పారలను, కవాటాలను పాడు

చేస్తాయి. సాధారణ వైద్య పరిభాషలో వాటిని ఇన్ఫెక్షన్లు అంటారు.

అవి సంభవించకుండా జాగ్రత్త తీసుకోవాలి. 5. మానసిక ఒత్తిడి

లేకుండా ఎల్లప్పుడూ ప్రశాంతంగా ఉండాలి.

హార్ట్ ఎటాక్ లో గుండెకు జరిగే రక్తప్రసరణలో

అంతరాయం

కలుగుతుంది. క్రమబద్ధంగా గుండె స్పందనలు ప్రకృతిపరంగా

నిరంతరం సాగే నిరంతర ప్రక్రియ. గుండె సంకోచించినప్పుడు

ఆయా ధమనుల ద్వారా శరీరంలోని అన్ని అవయవాలకూ రక్తం

సరఫరా అవుతుంది. అలాగే గుండెకు కూడా కొరనరీ ధమనుల

ద్వారా రక్తం అందుతుంది. తనలోనే ఉన్న రక్తాన్ని శోషణక్రియ

ద్వారా గుండె పీల్చుకోలేదు. గుండెలాంటి క్రమశిక్షణే మనిషి

కూడా పాటిస్తూ, తన ఆహార విహారాల మీద నియంత్రణ కొనసా

గిస్తే హార్ట్ ఎటాక్లు నివారితమవుతాయి.

నివారణ: ఇది చిన్న వయసునుంచీ సాధన చేయాల్సిన

అంశం.

ఆలా కాకపోయినా ఏ వయసునుంచి అయినా ప్రారంభించవచ్చు.

ఆహారం: తాజా పండ్లు, శాకాహారం, అవసరమైన ప్రమాణం

లోనే పాలు, పెరుగు, నెయ్యి, నూనెలు తీసుకోవడం, పీచుపదాఆర్థాలు

తీసుకోడానికి, తగినంత నీరు తాగ 

డానికి ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం, ఆహారంలో 

అన్ని రకాల పోషకాలు ఉండేలా జాగ్రత్త 

తీసుకోవడం, చక్కెర పదార్థాలు, కొవ్వులు

ఎక్కువగా ఉండే ఆహారాన్ని, జంక్

పుడు, శీతలపానీయాలను తీసుకోకపోవడం వంటి జాగ్రత్తలు

పాటించాలి.

విహారం: వయసును, వృత్తిని బట్టి ప్రతిరోజూ వ్యాయామం చేసి

తీరాలి. (ఉదాహరణకు నడక, ఆటలు, యోగాసనాలు, ఇంట్లోనే

అన్ని కీళ్లకూ కదలికలు కల్పించడం మొదలైనవి). ఖాళీ కడుపుతో

రోజుకు రెండుపూటలా ప్రాణాయామం తప్పనిసరిగా చేయాలి.

పొగతాగడం, మద్యం, గుట్కా వంటి వ్యసనాల జోలికిపోకూడదు

ఔషధాలు: అల్లం5 గ్రాములు, వెల్లుల్లి రెబ్బలు 5. పసుపు ఐదు

చిటికెలు, దాల్చిన చెక్క చూర్ణం 5 గ్రాములు కలిపి కషాయం

కాచుకుని రోజూ 30మి.గ్రా (ఆరు చెంచాలు) తాగాలి. పరగడు

పున గానీ లేదా ఎప్పుడు తాగినా మంచిదే. ఎంతకాలం తాగినా

పర్వాలేదు. దీనివల్ల అన్ని అవయవాలకూ రక్తప్రసరణ బాగా జరు

గుతుంది. రక్తంలో కొవ్వులు ఎక్కువ కావు. మధుమేహానికీ,

హైబీపీకి కూడా ఇది నివారణగా పనిచేస్తుంది. ఆహారం జీర్ణం

కావడం కూడా బాగా జరుగుతుంది.

మద్ది (అర్జున) చెట్టు 'తెలుపు, నలుపు' అని రెండు రకాలు.

తెల్లమద్ది చెక్క చూర్ణం, గోధుమల చూర్ణం రెండేసి గ్రాములు

కలిపి ఆవు నెయ్యి, బెల్లం కలిపి రెండుపూటలా సేవిస్తే గుండెకు

మంచిది. ఆవు నెయ్యికి బదులు మేకపాలు కూడా వాడుకోవచ్చు

ఉనల్లమద్ది చెక్క కషాయాన్ని 5 చెంచాలు రోజుకొకసారి మూడు

రోజులు తాగితే గుండెనొప్పి తగ్గుతుంది.

బజారులో లభించే మందులు: • ప్రభాకరవటి లేదా నాగార్జునాష్ట్ర

రస మాత్రలు ఉదయం 1,

రాత్రి 1 వాడాలి - త్రిఫలా చూర్ణం 5

గ్రాములు రోజూ రాత్రి పడుకోబోయేప్పుడు నీళ్లతో సేవించాలి.

గుండె ఆరోగ్యం..వివరాలు..

మన గుండె సుమారుగా మన గుప్పెడంత ఉంటుంది.కానీ మన అనంతమైన ఆశలకు,ఆలోచనలకు అన్నిటికి మించి మన శరీరంలోని సర్వ చైతన్యానికి దాని కదలిక మూలం.

పక్కటెముకలు స్పెరణమ్ అనే గట్టి ఎముకతో ఎదర వెన్నుపూసతో వెనక అతికి నిర్మించ బడ్డ ఒక గట్టి పంజరం లో  రెండు ఊపిరితిత్తుల మధ్య, కొంచెం ఎడమ వైపున కు వంగి కూర్చున్న యోగి మీ గుండె. 

తల్లి గర్భంలో ఉన్నప్పుడే ఆరవ నెల నుండి ప్రారంభించి కడదాకా నిరంతరం నినదించే లబ్ డబ్ ల స్వరంతో సర్వ శరీరపు మూలమూలల తో సందింపబడిన యోగేశ్వరుడు మీ గుండె. 

మనం ఎలా ఉన్నా, మన ఇష్ట ఇష్టాలతో సంబంధం లేకుండా ,నిరంతరం మనం మెలకువ ఉన్నప్పుడు, నిద్రిస్తున్నప్పుడు కూడా తాను ముకిలిస్తూ ,వికసిస్తూ ఉండే ఈ గుండెలో ఏ మాత్రం మార్పు వచ్చిన ,మన జీవితం అస్తిత్వం కోల్పోతుంది.

మన గుండె స్థూల నిర్మాణం జరిగి కొట్టుకొనడం తల్లి గర్భంలో ఆరవ మాసంలో ప్రారంభమవుతుంది అప్పుడు తల్లి ద్రౌహృది, అంటే రెండు గుండెలు కలది అని అర్థం. ఈ గుండె ఒక్క అవయవం కాదు, దాని నుంచి వచ్చే రక్తనాళాలు ,తన దగ్గరకు వచ్చి చేరిన రక్తనాళాల సముదాయము. దీనిని కార్డియో వ్యాస్క్యులర్ సిస్టం అని అంటారు.

ఇంత చిన్న గుండె మీ శరీరంలోని 600 మిలియన్ల జీవ కణాలకు పోషణ అందిస్తోంది.

60 మైళ్ళ దూరం దాకా  ఈ నాళాల నుండి రక్తం ప్రయాణించడానికి కేవలం 90 సెకండ్ లు పడుతుంది. మీ గుండె తన కదలికలతో ,నిరంతరం పంపే రక్తమే శరీరంలోని అన్ని జీవకణాలకి పోషక పదార్థాన్ని, ప్రాణవాయువు ను అందిస్తుంది. అక్కడ ఉండిపోయిన చెడు పదార్థాన్ని తీసుకొని కాలేయం మూత్రపిండాలు ఊపిరితిత్తుల ద్వారా బయటకు పంపిస్తుంది.

మరి ఈ గుండె ఎలా ఉంటుంది ..ఎలా పని చేస్తుంది అంటే..

ఎర్రని ఆపిల్ పండు చుట్టూ దారాలు కట్టి ఉన్నట్లు ఉంటుంది గుండె. గుండె  కుడి భాగం శరీరం నుండి రక్తాన్ని తీసుకొని లంచ్ కు పంపిస్తుంది. అక్కడ మనం ఊపిరి ద్వారా తీసుకున్న గాలిలో ప్రాణవాయువును రక్తం తనలోకి తీసుకుంటుంది. ఈ  ప్రాణ వాయు సహిత రక్తం అక్కడి నుండి గుండె ఎడమ భాగానికి చేరి అక్కడి నుండి సర్వ శరీరానికి పంపు చేయబడుతుంది ఒకే క్రమంలో గుండె చేత.

గుండె ఇరువైపులా పైన కింద రెండు గదులుంటా యి. పై గదిని ఏట్రియం అంటారు. ఇది శరీరం నుండి చెడు రక్తాన్ని తీసుకుంటుంది. కింది గదిని వెంట్రికల్ అంటారు. మంచి రక్తాన్ని శరీరంలోని అన్ని భాగాలకు పంపిస్తుంది. మొదట గుండె కుడివైపు గదికి మలిన రక్తం చేరుతుంది. ఆ గది గోడలు ఒక్కసారి దాన్ని నొక్కికింది గది కుడి వెంట్రికల్ కు పంపుతుంది.అది మళ్ళీ బలంగా నొక్కి దాన్ని ఊపిరి తిత్తులకు పంపుతుంది.

ఎడమవైపు పై గది మంచి రక్తాన్ని అంటే ప్రాణ వాయువైన ఆక్సిజన్ ను కలుపుకున్న రక్తాన్ని లంగ్స్ నుండి తీసుకుంటుంది.దాని గోడలు ఆ రక్తాన్ని కింద గది లెఫ్ట్ వెంట్రికల్ లోకి తోస్తుంది. తిరిగి ఈ గది ముకిలించుకుని మంచి రక్తాన్ని శరీరానికి పంపు చేస్తుంది.

మన గుండెకున్న ఈ లెఫ్ట్ వెంట్రికల్ శరీరనికంతటికి రక్తాన్ని పంపు చేస్తుంది.

మొత్తం దీనంతటిని ఒక ఎలక్ట్రికల్ వ్యవస్థ నిర్వర్తిస్తుంది.

మరి గుండె జబ్బు అంటే ఏమిటి..

గుండె జబ్బులు అనేకం ఉండడం వల్ల నిర్వహించడం కష్టము. గుండెకి రక్తప్రసరణ ఆగుతుంది అనుకోండి దానిని హార్ట్ ఎటాక్ అనవచ్చు. అలాగే ఈ గుండె కావాల్సినంత రక్తాన్ని పంపు చేయడంలో విఫలమవుతుంది అప్పుడు దానిని హార్ట్ ఫెయిల్యూర్ అంటాము. వాల్వులు చెడిపోవడం ,గుండె వాయడం ,గుండెకున్న రక్తనాళాలలో చెడు చేరడం వంటి గుండె వ్యాధులు గుండెకు రావచ్చు. గుండె జబ్బులు రావడానికి రెండు రకాల కారణాలున్నాయి.గుండె లోపలి కారణాలు,గుండె బయటి కారణాలు.

గుండె సొంత కారణాలు.. పుట్టుకలో లోపాలు..గుండె కుడి వైపున ఉండడం... గుండె కవాటాలు లోపంగా పుట్టడం.. గుండె పొరలలో లోపాలు.

వివిధ కారణాల వల్ల గుండెకు రక్తాన్ని అందించే కరోనరీ ఆర్టరీలు చెడిపోవడం. గుండెలో కొద్ది భాగం కొంత సేపు కదలడం, ఆగిపోవడం..

బయట కారణాలు.. తగ్గని బ్లడ్ ప్రెషర్, షుగర్ వ్యాధి, అతిగా లావుగా ఉండడం, ఆస్తమా లాంటి తగ్గని ఊపిరి తిత్తుల వ్యాధులు కలిగి ఉండడం.

కాస్త నడిస్తే ఆయాసం రావడం, మళ్ళీ కొంచెం రెస్ట్ తీసుకుంటే తగ్గడం గుండె బలహీనతకు గుర్తు.

కాళ్ళకు నీరు పట్టడం, ఛాతీ బరువుగా ఉండడం,కడుపు ఉబ్బరించినట్లు ఉండడం , పెదవులు నీలంగా మారడం, తల బరువుగా ఉండడం గుండె జబ్బులకు సూచనలు.

మనం ఏం చేయాలి.. 

గుండెను పదిలంగా చూసుకోవాలి. మనం బరువు పెరగకుండా జాగ్రత్త పడితే సగం గుండె జబ్బులను ఆపుకున్నట్లే... విపరీతమైన మత్తు పానీయాలు తాగడం, మితిమీరిన సెక్స్ చేయడం, మితిమీరి కొవ్వు పదార్థాలు తినడం మానేయాలి. ముఖ్యంగా మోకాళ్ళ నొప్పులుంటే జాగ్రత్తగా నయం చేసుకోండి. అది కూడా గుండెకు చేటు చేస్తుంది.. మీకున్న డయాబెటిస్, బీపీ, ఊపిరితిత్తుల జబ్బులను తగ్గించుకోండి.మానసికమైన ఒత్తిడులు లేకుండా ప్రశాంతంగా ఉండేలా చూసుకోండి.మలమూత్ర వేగాలను అదుపు చేసుకునే ప్రయత్నం చేయకండి. కాకర కాయల రసం ఒక ఔన్స్ ప్రతి రోజూ ఉదయం పూట తీసుకుంటే బ్లడ్ ప్రెషర్ తగ్గుతుంది.. పెద్ద ఉసిరికాయ ల రసం ఒక ఔన్స్ ప్రతి ఉదయం తీసుకుంటే గుండె జబ్బుల నుండి ఉపశమనం కలుగుతుంది. ప్రతి ఉదయం పావు గ్లాసు గోరు వెచ్చని నీటిలో ఒక చెంచా తేనె కలుపుకొని తాగడం మంచిది. . ద్రాక్ష పళ్ళు, కరక్కాయ పెచ్చులు, పటిక బెల్లం సమాన భాగాలుగా తీసుకుని ముద్దగా నూరి ఉదయం ఒక మాత్ర, సాయంత్రం ఒక మాత్ర మంచి నీళ్ళతో తీసుకుంటే గుండె ప్రశాంతంగా, పదిలంగా ఉంటుంది. సుగంధిపాలు, శొంఠి, ధనియాలు వీటి కషాయం ప్రతి రోజూ తీసుకుంటుంటే గుండె జబ్బులు ప్రమాద భరితం కాకుండా ఉంటాయి.